” Reformist bir siyasi anlayışa ihtiyaç var”

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Kıbrıs Türk İnşaat Müteahhitleri
Birliği’nin her yıl yayımladığı İnşaat Dergisi’nin yeni sayısı çıktı. Nisan ayı
itibarıyla hayat bulan İnşaat 2017 Dergisi zengin içeriği ile dikkat çekiyor.
Birliğin bir yıl boyunca yürüttüğü çalışmaların yanısıra röportajlar ve sektör
ile ilgili haber ile makalelerin de yer aldığı İnşaat 2017 dergisinin Genel
Koordinatörlüğünü KTİMB Genel Sekreteri Erdim Oras, Yazı İşleri
Koordinatörlüğünü ise KTİMB Basın ve Halkla İlişkiler Sorumlusu Filiz Seyis
yürüttü. HK Ajans tarafından yayına hazırlanan İnşaat 2017 dergisinde KTİMB
Başkanı Cafer Gürcafer’in geniş bir röportajı yer aldı.

İnşaat 2017 Dergisi’ne çarpıcı
açıklamalarda bulunan Gürcafer, ülkedeki
en büyük sorunun plansızlık olduğunu söyledi.
Müteahhitler Birliği Başkanı Cafer Gürcafer planlı bir yaşama hemen geçilmemesi halinde Kıbrıs konusunda bir çözüm olur ya
da olmaz kendimizi tüketip yok edebileceğimiz uyarısında bulundu.  Planlı
yaşama geçmenin ülkedeki birçok
sorunu ortadan kaldıracağını anlatan Gürcafer, “Bizim
Müteahhitler Birliği olarak bu dönemde önceliğimiz planlı yaşama geçilmesi
olacaktır. Bunun için mücadele
vereceğiz” dedi. Başkan Gürcafer’e
sorulan sorular ve verdiği yanıtların tam metni şöyle:

“Kıbrıs
konusunun çözümü konusunda umutlarım tükendi”

S: Geçen yıl dergiyi hazırlarken yaptığımız röportajda çözüm umudu yüksekti. Ve siz
‘Çözüm kapıda, hazır olmalıyız” demiştiniz. Aradan bir yıl geçti. Kıbrıs konusundaki gelişmeleri şimdi
nasıl değerlendiriyorsunuz?

G: Çözüm konusunda şimdi daha umutsuzum.
2003 yılında Annan Planı ile birlikte çözüm umutları yatırım iklimini olumlu
etkilemişti. O dönemde yatırımlarda inanılmaz bir patlama yaşanmıştı.
Sonrasında 2007 yılında uluslararası mahkeme kararları gündeme geldi. Orams
davası ile birlikte çözümsüzlük süreci tekrar öne
çıktı. Bu yatırım iklimini de olumsuz etkiledi. Çok dik bir iniş yaşandı. Bir
durgunluk dönemine girildi. Bunun ardından yeniden bir
hareketlenme oldu ve bu da inşaat sektörüne
yansıdı. Gelinen aşamada hem içerideki
hem de dışarıdaki alıcının Kuzey Kıbrıs’tan konut alımına bakış açısı
farklılaştı.

“Çözüm
umutları suya düşse de bu bizi ekonomik olarak etkilemeyecek”

S: Bunu
neye bağlıyorsunuz?

G: Ben bunu Avrupa İnsan Hakları
Mahkemesinin kararlarının çok
etkili olmamış olmasına, küreselleşmeden yavaş yavaş ülkelerin uzaklaşıyor
olmasına ve Türkiye-AB ilişkilerinin olumsuz etkilenmesine bağlıyorum. Bu
gelişmeler artık tüketiciyi veya alıcıyı Kıbrıs’ta bir çözüm olmuyor ya da
olmayacak noktasında çok olumsuz
etkilememeye başladı. Yani çözümsüzlük koşulları alıcıyı artık etkilemiyor.
Hatırlayın, Orams davası çok büyük bir etki yaratmıştı. Ancak Orams davasından
sonra mevcut kullanıcı ile ilgili Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin vermiş
olduğu karar, Mal Tazmin Komisyonunun oluşması özellikle yurt dışındaki
tüketici üzerinde Orams kararı gibi kararların çok
da bir etkisi olmadığı algısını
yarattı. Bu da bir etken. Bir diğer etken artık Kıbrıs’taki liderler Federal
bir çözümden uzaklaşabileceklerinin sinyallerini vermeye başladılar. Bu tabii
ki farklı algıların oluşmasına neden olur. Şunu söylemeye çalışıyorum.
Bugün çözüm umutları suya düşerse veya görüşmeler
koparsa 2003’te taraflardan birinin Annan Planı’na hayır demesi sonrasında
Kuzey Kıbrıs ekonomisi üzerinde yarattığı olumsuz etkiyi yaratmayacağının
sinyalleri geliyor artık. Bir umarsızlık vardır.

“Çözüm
arayışları İnşaat sektörüne
olumsuz etki yapmayacak”

S: Bu
durum pazara nasıl yansıyor?

G: Avrupa pazarından Kuzey Kıbrıs konut
pazarına dönük
talepte bir azalma vardır ama örneğin
Çin’den, Rusya ve Arap ülkelerinden Kuzey Kıbrıs’a dönük taleplerde bir artış vardır. Mülkiyet konusuna
Kıbrıs’ta artık Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin
kararları ile değil de kapsamlı bir çözüm bulunması ile
bir çözüm bulunabileceğine olan inanış dünya genelinde çok
arttı. Bu da tabii ki buraya olan ilginin azalıp artmasında ciddi bir etkendir.
Dolayısıyla inşaat sektöründe her
durumda görüşmeler kopsa da kopmasa da iki şekilde de
talepteki artışın devam edeceğini düşünüyoruz.

“Koçanlara güven artmıştır”

S:
Neden?

G: Bunun bir sürü nedeni vardır. Benzer
siyasi sorunlar dünyada çoğalmaya
başladı. Dünyanın ve özellikle
Birleşmiş Milletlerin de yaptırım gücü etkili olmamaya başladı. Eskiden olduğu
gibi ekonomik ve siyasi yönden
etkili yaptırımlar uygulanamıyor. Dolayısıyla artık Kıbrıs’taki duruma daha
farklı bakılıyor. Verilen koçanlara
güven artmıştır. Eskiden olduğu gibi ‘bunlar Rum malıydı’ gibi bir endişe artık o kadar yok. Bu durum bizdeki inşaat
sektörünü olumlu bir şekilde etkilemeye devam edecek.
Gelinen aşamada inşaat sektörü ve
ülke için en büyük tehlike bu
gelen talep karşısında plansız, programsız ve
kontrolsüz cevap veriyor olmamızdır. Çünkü bu plansızlık, programsızlık ülkemizin cazibesinin veya varlık değerinin
düşmesini doğuracaktır. Ülkemizden gelip konut almak isteyen insanlar sırf
betonarmemiz, kullanılan alüminyum ya da ahşap malzemelerimiz güzeldir diye
buraya gelmiyorlar. İnsanlar ülkemizin doğal güzelliği, iklimi, insan-
demografik yapısı ve kültürü için
burayı tercih edip geliyor. Bizim bu işleri plansız yapıyor olmamız bu
değerlerimizi her geçen gün
eritiyor, azaltıyor. Bizim bu nedenle çok
süratli bir şekilde planlı bir yaşama geçmemiz
lazımdır. Ve bence bugün biz öncelikli
olarak ülkesel fiziki planlar temelinde imar planlarını yapmalı ve buna paralel
sosyoekonomik kalkınma planlarımızı hemen hazırlamalıyız.  Bunlara ek olarak da tarım, üniversite,
turizm ve inşaat sektörlerimizi planlı
bir zemine oturtmalıyız. Önümüze belli hedefler koyarak planlı bir hayata hızla
geçmeliyiz. Daha fazla zaman kaybına tahammülümüz
kalmamıştır.

“Önceliğimiz
planlı bir yaşama geçmek
olmalıdır”

S: Peki
ne yapmalıyız? Önceliğimiz ne olmalı?

G: 
Önceliğimiz planlı bir yaşama geçmek
olmalıdır. Bunu yapmazsak Kıbrıs konusunda bir çözüm olur ya da olmaz kendimizi
tüketip yok edeceğiz. Üniversite sektörü
inşaat sektörünü olumlu tetiklese de bu sektörün uzun vadede kontrolsüz büyümesinin ülke
ekonomisine zarar vereceğini düşünüyoruz. Bu durum toplumun büyük bir kesimi
tarafından gözlemlenmektedir. Ülkemizde üniversite sektörü önemli bir ticari sektöre dönüştü.
Eğitim konusundaki hassasiyetler ortadan kalktı. Bu da eğitimde kaliteyi
düşürmektedir. Kontrolsüz bir biçimde örneğin Girne büyüyor ve Girne’de sürekli yeni
üniversitelerin açılabilmesi için
izinler veriliyor. Girne’yi biz katlettik. Öğrencinin artmasına paralel bir
şekilde sürekli olarak konut talebi de artıyor. İmar Planı yok. Bir sürü bina
yapılıyor. Bu arada Girne’ye yukarıdan bakıldığı zaman burayı artık
kaybettiğimiz net bir şekilde gözle görülebiliyor. Çok ilginçtir,
uzun yıllar önce sırf espri olsun
diye ‘gün gelecek Girneli Girne’den göç
edecek’ derdik, bugün o gün geldi ve
Girneli Girne’den göç etmeye başladı. Esas Girneli
Girne’nin içinden dışına doğru kaçmaya başladı. Benim söylediğim
planlama aslında tüm bunları içeriyor.
Nereye kadar konut yapacağız ya da ne kadar yapmayacağız, yurt dışından gelen
talep ne kadar devam edecek, yurt dışında yaşayan Kıbrıslı Türkler var, bu
insanlara dönük konut yapacak mıyız ve onların ülkelerine geri dönmelerini sağlayacak politikalar uygulamaya koyacak
mıyız? Bütün bunlar bizim sosyoekonomik kalkınma planlarımız içerisinde tartışmamız gereken konular arasındadır. Ama maalesef bunu yapmıyoruz. Bugün
yaşamakta olduğumuz sorunlarımızın çok büyük
bir bölümü plansız
yaşamdan kaynaklanmaktadır. Hukukun üstünlüğünün olmaması veya İmar Planlarının
tamamlanmamış olması, bürokrasideki hantallık veya dıştan gelen yabancı
yatırımcının gelişigüzel istediği yatırımı yapabilmesi ve bunların neden olduğu
sosyal sorunlar ya da üniversitelerdeki başı boşluk ya da inşaat sektöründeki başıboşluğun sebep olduğu bir sürü
sosyoekonomik sorun vardır. Biz bunları görmezden
geliyoruz ama tümünün temelinde plansız yaşam vardır. Planlı yaşam bu
sorunların bir çoğunu ortadan kaldıracaktır. Bizim Müteahhitler
Birliği olarak bu dönemde önceliğimiz planlı yaşama geçilmesidir.

“Ülkede
reformist bir siyasi anlayışa ihtiyaç vardır”

S:Bunu
tek başınıza sağlayabilir misiniz?

G: Mümkün
değil yapamayız. İlla ki siyasetle el ele tutuşmak lazım. Yasama ve yürütme ile
birlikte yapmak lazım. Ama maalesef siyasette de böyle
bir hassasiyeti ve öncelikli
yaklaşımı görmüyoruz. Geçmişten günümüze kadar gelmiş geçmiş tüm iktidarlar bu konunun çok önemli
olduğunu söyleseler de maalesef hiç biri bunu gerçekleştirmedi. Plansız yaşama neşter vurmadı,
vuramadı.

S:
Ekonomik olarak ülkedeki gidişatı nasıl değerlendiriyorsunuz?

G: Geçmişten günümüze hep ayni şeyi söyledik. Bu ülkenin reformist bir zihniyetin
müdahalesine ihtiyacı vardır. Reformlara ihtiyacı vardır. Gelen giden bütün
iktidarlar ülkedeki bütün sorunların bir parçası
oluyorlar ve bu çarpık düzenin yarattığı günlük sorunlarla mücadele
etmenin ötesine maalesef geçemiyoruz.  Bundan otuz yıl önce İçişleri Bakanlığının kapısına
gittiğinizde kapıda bekleyen elli insan vardı, bugün yüz elli insan var. Bu ne
demektir? Demek ki vatandaşlar sorunlarını çözmeleri gereken yerlerde
çözemedikleri için oraya geliyorlar. Demek ki sistemde bir çarpıklık ve bozukluk vardır. Orada oturan Bakan
günlük sorunlarla mı ilgilenmelidir, yoksa çok
daha makro düzeyde işler ve projelerle mi meşgul olmalıdır? Elbette ki daha
büyük şeylere bakması gerekirken günlük konularla uğraşmaktadır. Çünkü sistem
bunu gerektirmektedir, düzen böyle çalışmaktadır.
Daha da kötüsü ülkemizde bozuk, çarpık
düzen olağan hale geldi ve yadırganmamaya, doğal olarak karşılanmaya başlandı.
Toplumun beklentileri de bu yönde
şekillenmeye başladı. Gelinen aşamada bir ekibin çıkıp ciddi bir reform süreci
başlatması lazımdır. İnanıyorum ki kendi evimizin içerisini
temizlersek elbette ki çözümsüzlük etkili olacaktır ama buna rağmen ciddi bir
ekonomik ve sosyal kalkınma yaratabiliriz. Çünkü artık ambargoların etkisi
eskisi gibi değildir. Birçok şeyi aşmış durumdayız ve birçok şeyi
başarabiliriz. Ama kendi içimizdeki
düzensizlik, dağınıklık ve yozlaşma bizi her geçen gün tüketiyor. Bizim yapacağımız,
yapabileceğimiz müdahalelerle belli şeyleri düzeltmeyi biz palyatif tedbirler
olarak görüyoruz. Yani meselelere bütünlüklü  olarak bakılıp, bütünlüklü çözümler
üretilmediği sürece bu işler düzelemez. Bütünlüklü bakmadan ve bütünlüklü
adımlar atmadan yapılacak olanlar artık fayda etmez. İsterseniz yine bizim
konumuza dönecek olursak. Eskiden konutlara dönük talep yoktu başka sıkıntılar
vardı, şimdi talep var bu da daha farklı sıkıntılar yaratıyor. Bütün bunları
planlayacak, tekrardan düzenleyecek reformist bir dokunuşa ihtiyaç vardır. Bu
da ancak siyaset sektöründeki
değişimle mümkün olabilir. Bugün ülkemizin yönetildiği
şekil artık klasikleşmiştir. Otuz sene önce nasıl yönetiliyorsak
bugün de ayni şekilde yönetiliyoruz. Ama
dünya değişmiştir. Örneğin Türkiye çok değişmiştir. Değişim siyasetin içinden başlamalıdır. Siyasi partiler yasasından
başlamalıdır. Siyasete girecek olan kişilerden başlamalıdır. Bir milletvekili
ya da bakan olmak bu kadar kolay olmamalıdır. Bu hem yasal düzenlemelerle hem
de toplumun değer yargılarının değişmesi ile mümkün olacaktır. Tek başına yasal
düzenlemelerle değişim olmaz. Bir gerçek
vardır ki toplumu siyaset yönetir.
Ve demokrasilerde bu böyledir.
Dolayısıyla ne kadar değerli bir siyaset sektörü
yaratırsak ülkemiz de o kadar iyi yönetilir.
Ne kadar kötü yaratırsak da o kadar kötü
yönetilir.

“Hukuku
ihlal ettiğiniz sürece istediğiniz sisteme geçin
etkisi olmaz”

S: Bir
sistem değişikliği de mi öngörmek gerekecek?

G: Hukuku ihlal ettiğiniz sürece
istediğiniz sisteme geçin, onun etkisi
olmaz. Ama şunu söyleyeyim. Rum Başsavcı yardımcısı geçtiğimiz günlerde vermiş olduğu bir mütalaa ile
devletin bir davayı kaybetmesine neden olduğu ve birilerine menfaat sağladığı
gerekçesi ile üç buçuk yıl
hapse mahkum oldu. Larnaka Belediye Başkanı yaptığı yolsuzluk nedeni ile açığa alınırken, Baf Belediye Başkanı hapse atıldı.
Bizde yolsuzluk, usulsüzlük yok mu? İddia ederim ki Güney Kıbrıs’tan kat ve kat
daha fazla vardır. Ama hapse giren var mı? Hiç oldu
mu? Demek ki bizde hukukun hakimiyeti, üstünlüğü yoktur. Kağıt üzerinde olsa da
fiiliyatta yoktur. Öncelikle ülkede hukukun üstünlüğünü tesis etmek lazımdır.
Bunun için de ciddi bir temiz eller operasyonuna ihtiyaç
vardır. Bunu da başlatacak olan siyasi bir harekettir. Kirlenme hukukla ortadan
kalkar. Hukuk hakim kılındığı zaman bu kirlenme temizlenmeye başlar, topluma da
bir cesaret gelir ve bunun arkası gelir… Birinci olarak buradan başlanmalı.
Benim inancım buradan başlanırsa bunun arkası gelir. Bizim yeteri kadar
yasalarımız yok mu? Vardır ama bakın örneğin
bir belediye başkanı ile ilgili bir işlem bugüne kadar yapıldı mı?
Belediyelerin battığı söyleniyor. Ama
hesap soran yok. Aşırı istihdam, partizanlık zaman zaman başka nedenler
belediyeleri batırdı. Batıranlardan hesap soruldu mu? Kaç kişi içeriye
girdi? Hiç biri… Eğer birisi içeriye
girer, hapis yatırsa ondan sonra gelecek olan işini yasalara bakarak yapar.
Sorunlar hukukun etkin kılınması ile aşılabilir. İhtiyacımız olan doğru düzgün
hukuk temelinde çalışacak olan bir sistemdir. Ve bunu da yapacak olan
siyaset kurumunun kendisidir…