Kıbrıs İlim Üniversitesi Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Erdal Güryay, devletin yatırım yapamayacak düzeyde olduğunu belirterek, bir hafta önce yaşanan sel felaketinin yarattığı felaketin bunun en büyük göstergesi olduğunu kaydetti. Güryay, devletin altyapıya yatırım yapamaması nedeniyle bunların yaşanmakta olduğuna dikkat çekerek, 2019 yılında durumun pek değişmeyeceğini söyledi
Güryay, Türkiye’nin 2019 yılı bütçesine katkı yapıp yapmayacağını bilemediğini, bunun hükümet ile Türkiye hükümetinin yapacağı protokolde belirleneceğini kaydetti
“2019 yılının daha zorlu olacağı görülüyor. Türkiye yardımları olmazsa daha da zor olacak. Ancak kendi kendimize yapabileceğimiz bir takım işler vardır. Bunların başında ilk olarak kayıt dışını kayıt altına almak şarttır. Oradan gelecek olan gelirin altyapı yatırımlarına yatırılması gerekmektedir. Çünkü bu ülkenin altyapısı çökme noktasındadır”
Deniz ABİDİN
Bütçe görüşmeleri dün başladı. Yeni Bakış’a konuşan Kıbrıs İlim Üniversitesi Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Erdal Güryay, bütçelerin her zaman tahmini olduğunu belirterek, değişikliklerin yansıması olduğunu söyledi. Güryay, 2019 yılının daha kötü gidecek olmasının fiyatların artması, gelirlerin neredeyse sabit kalması nedeniyle talebin düşmekte olduğunu kaydetti. Güryay, talep düştüğü zaman devletin toplayabileceği gelirlerin düştüğünü ifade ederek, giderlere bakıldığında ise devletin giderlerinin büyük oranda devlet çalışanlarının ödeneklerine ve sosyal yardımlara gittiğini söyledi. Güryay, giderlerde azalmanın mümkün görünmediğini, hayat pahalılığının biraz da olsa verilmek zorunda olunduğunu kaydetti. Güryay, bu nedenle gelir gider farkının azalacağını ifade ederek, daha önceleri bütçe açığının Türkiye’den gelen iki bedelle kapatıldığını belirtti. Güryay, Türkiye’den bir yıldır pek katkının olmadığını söyleyerek, 2019 yılı bütçesine katkı yapılıp yapılmayacağını bilemediğini belirtti.
Güryay, bunun hükümet ile Türkiye hükümetinin yapacağı protokolde belirleneceğini söyledi. Güryay, protokole Türkiye’nin koyduğu bazı şartların olduğunu ifade ederek, bunun özelleştirmeler ve kamu reformu olduğunu kaydetti. Erdal Güryay, bunlar yapılmadığı sürece Türkiye’nin buraya katkı yapmadığını ifade ederek, 2019 yılı bütçesinin biraz sorunlu olacağının şimdiden belli olduğunu söyledi. Güryay, çok fazla derin analiz yapmaya gerek olmadığını, olayın diğer tarafının ise bütçenin nasıl kullanıldığı ile ilgili olduğunu belirtti.
“2019 yılında durum pek değişmeyecek”
Güryay, devletin yatırım yapamayacak düzeyde olduğunu belirterek, bir hafta önce yaşanan sel felaketinin yarattığı olumsuzluğun bunun en büyük göstergesi olduğunu kaydetti. Güryay, devletin altyapıya yatırım yapamaması nedeniyle bunların yaşanmakta olduğuna dikkat çekerek, 2019 yılında durumun pek değişmeyeceğini söyledi. Güryay, 2018 yılında Türkiye’den bütçeye çok cüzi miktarda bir katkı olduğu için harcamaların yerel gelirlerle yapıldığını, ancak bunun sadece maaşları ödemeye yettiğini kaydetti. Güryay, 5 kilometrelik Girne yolunun 6 ayda bittiğine dikkat çekerek, bir günde de çöktüğünü söyledi. Prof. Dr. Erdal Güryay, bütçe açığını kapatmanın bir yolunun Türkiye’nin yardımları olduğunu belirterek, ancak bu yardımların şarta bağlı geldiğini söyledi. Güryay, protokollerdeki şartlar yapılmadığı zaman Türkiye’nin para göndermediğine dikkat çekerek, bunun birinci yol olduğunu kaydetti.
“Kayıt dışı kontrol altında tutulursa bütçe açığı kapatılabilir”
Güryay, ikinci yolun ciddi anlamda olan kayıt dışı ekonominin kayıt altına alınması olduğunu belirterek, bütçe gelirlerinin artırılabileceğini söyledi. Bu konuda hükümetlerin yıllardır hiçbir şey yapılmadığına vurgu yapan Güryay, bu konuda Ticaret Odasının yaptığı bir çalışma olduğunu, sadece bunun dahi uygulanması halinde kayıt dışının ciddi anlamda kontrol altına alınabileceğini söyledi. Güryay, bunun kamu gelirini artıracağını belirterek, bütçedeki açığın bu şekilde kapanacağını kaydetti. Güryay, ciddi bir çalışma metodu izlenmesi durumunda bütçe fazlası bile verilebileceğini söyledi.
“Önlemler etki göstermiyor”
Güryay, burada irade göstermesi gerekenin hükümet olduğunu belirterek, her şeyin çok iyi analiz edilmesi gerektiğini kaydetti. Güryay, kendi kazancımızla kendi kendimizi yönetme gibi bir derdimiz olmadığını ifade ederek, geçmiş hükümetlere göre 4’lü koalisyon hükümetinde daha fazla irade gördüğünü, ancak biraz şanssız olduklarını söyledi. Hükümetin ekonomik krizin tam da ortasında kendilerini bulduğunu söyleyen Güryay, aldıkları önlemlerin çok etki göstermediğini belirtti.
“Türkiye yardımları olmazsa daha da zor olacak”
Güryay, 2019 bütçesinin eski bütçelerden bir farkı olduğunu düşünmediğini belirterek, “2019 yılının daha zorlu olacağı görülüyor. Türkiye yardımları olmazsa daha da zor olacak. Ancak kendi kendimize yapabileceğimiz bir takım işler vardır. Bunların başında ilk olarak kayıt dışını kayıt altına almak şarttır. Oradan gelecek olan gelirin altyapı yatırımlarına yatırılması gerekmektedir. Çünkü bu ülkenin altyapısı çökme noktasındadır. Yollardan tutun da elektriğe kadar her şey çökme noktasındadır. Bütçede bu tür yatırımlara ayrılan bir kaynak yoktur. Şu an itibarıyla yatırım yapmak mümkün görülmüyor” diye konuştu.