Yasa 2-3 hafta içinde geçecek

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

“Seçim ve Halk Oylaması Yasası 2016’da üzerinde değişiklik yapılarak mecliste de oy birliği ile geçmişti. Ancak daha sonra ortaya düzenlenmesi gereken birkaç husus  çıktı. Mevcut yasaya bağlı olarak seçime fiilen start verilmesi halinde oy pusulasının basılması, sandıkların kurulması ve paravanlarla alakalı ve bunun yanı sıra teknik içerikli birbiri ile çelişebilin bir takım hukuki ve teknik ifadelerin tekrardan düzeltilmesine dönük taslak hazırlandı”

“Mevcut yasaya bağlı olarak seçime fiilen start verilmesi halinde oy pusulasının basılması, sandıkların kurulması ve paravanlarla alakalı ve bunun yanı sıra teknik içerikli birbiri ile çelişebilin bir takım hukuki ve teknik ifadelerin tekrardan düzeltilmesine dönük taslak hazırlandı”

Komitede değişiklikleri ve düzeltmeleri 2-3 haftaya kadar sonuçlandıracaklarını ve meclisten geçeceğini anlatan Uluçay, “Meclisten geçmesi halinde de YSK hazırlıklarını başlatacak ve Nisana kadar çok rahat seçimlere yetişecektir. Seçimlerde çok büyük oranda bir değişiklik öngörmedik. Sandık sayıları ve sandık görevlileri sayısı yine aynı olacak. Çünkü sandık sayılarının artırılması devlete ekstra bir maliyet doğurur. Bunun yanı sıra paravanlar genişletilecek ve cetvellerin yer alacağı masalar büyütülecek. Ama bizim getirmeye çalıştığımız mantık yeni sistemin mümkün olduğunca basit ve anlaşılabilir olmasıdır”

Eniz ORAKCIOĞLU-Yeni Bakış

Cumhuriyetçi Türk Partisi (CTP) Milletvekili ve Eski İçişleri Bakanı Teberrüken Uluçay Yeni Bakış’a  Seçim ve Halk Oylaması yasasındaki değişikliklerile ilgili değerlendirmelerde bulundu. Başbakanın 15 Nisan 2018 olarak öngördüğü seçim tarihini de yorumlayan Uluçay, şunları söyledi; “Biz seçimin daha da erken olması gerektiğini söylüyor ve bunu istiyorduk. Toplumunda buna ihtiyacı olduğu ortada. Şu anki hükümet 2013 seçimleri sonucunda halkın ortaya koyduğu irade parelerinde oluşmuş bir hükümet değil. Dolayısıyla 2013 seçimlerinde halkın tarihinde en düşük oyu verdiği UBP şu an hükümetin başını çekmektedir. Dolayısıyla böylesi bir tablo halkı memnun eden bir tablo değil. Bu nedenle biz iradenin de yansıyabilmesi açısından mümkün olduğunca erken bir seçimin yapılmasını öngörmüştük” dedi.

“Düzenlenmesi gereken birkaç husus var”

CTP Milletvekili Teberrüken Uluçay, Seçim ve Halk Oylaması Yasasıyla ilgili olarak , “Halk Oylaması Yasa Tasarısı meclisin yaz tatili başlarken hükümetin sunmuş olduğu ve Yüksek Seçim Kurulu ile birlikte hazırlamış olduğu mevcut yasada teknik ve hukuki anlamda bir takım düzenlemeleri barındıran bir taslak değişiklik yasa tasarısı olarak meclise sunuldu. Biz de komitede bunu görüşmeye başladık. Bu konuda Yüksek Seçim Kurulu ile birlikte çalışarak, toplantılarımızın bazılarını birlikte yaptık. Bunun yanı sıra Başbakanlıktan Değişiklik Yasa Tasarısının hazırlanmasında hukukçular ve milletvekillerimiz de katkı koydu. Seçim ve Halk Oylaması Yasası 2016’da üzerinde değişiklik yapılarak mecliste de oy birliği ile geçmişti. Ancak daha sonra ortaya düzenlenmesi gereken birkaç husus  çıktı. Mevcut yasaya bağlı olarak seçime fiilen start verilmesi halinde oy pusulasının basılması, sandıkların kurulması ve paravanlarla alakalı ve bunun yanı sıra teknik içerikli birbiri ile çelişebilin bir takım hukuki ve teknik ifadelerin tekrardan düzeltilmesine dönük taslak hazırlandı” dedi.

“İptal olan oyları en aza indirmek gerek”

Yasa üzerinde yaptıkları çalışmada YSK ile de görüşerek yeni sistemi de değiştirmeden seçmenlerin kolayca anlayabileceği, algılayabileceği ve oylarını basitçe kullanabilecekleri teknik içerikli dönüşüm yapayı hedeflediklerini belirten Uluçay, “Bilindiği üzere demokrasilerde seçimler temel öğedir, seçimlerde de seçimlere katılım temel öğedir. Ama bunun yanı sıra seçmenlerin oy kullanırken mümkün olduğunca basit, anlaşılabilir oy kullanabilmesi gerekmektedir. Seçime katılımın yüksek olmasını arzu ettiğimiz gibi, iptal olma ile karşı karşıya kalacak oylarında en aza indirgemek gerektiği kanısındayız. Dolayısıyla komitede bu çerçevede bir çalışma yürüttük ve 3 temel konuda bir takım yaklaşımlar ortaya koyduk. Yeni sistemi daha anlaşılır, daha basit bir hale dönüştürmeyi hedefledik” şeklinde konuştu.

“Mührün altında isteyen yine tek bölgeye tercih kullanabilecek”

3 Temel konudaki yaklaşımlarla ilgili de bilgi veren Uluçay, sözlerine şu şekilde devam etti; “1’inci temel konu; seçmen sandığa gittiği zaman oy verirken herhangi bir siyasal partiye mühür vurup, mührünü vurduktan sonra tercih yapma hakkı vardır. YSK ile yaptığımız istişarelerle eski sistemdeki gibi seçmen sandığa giderek tek bir partiye mühür vurabilecek. Bunun yanında mührü vurduğu partiden seçim yapacaksa da her bölgeden, yani 6 bölgeden de kişilere tercih yapabilecek veya isteği doğrultusunda sadece tek bir bölgeye de tercih yapabilecek. Daha önceki seçimlerde de seçmen sandığa gittiğinde herhangi bir siyasi partiye mühür vurmuşsa mührünü vurduktan sonra o bölgeden mühür vurduğu siyasi parti altındaki kişilere seçim yapabilmekteydi, şimdi de yine bölgeden tercih yapılabilecektir. Sadece tek bölgeden tercih yapmaları halinde de o pusula geçerli sayılacaktır. Bu konuda değişen tek şey mühür vurulan siyasi parti altında tercihlerin isteğe bağlı olarak 6 bölgeden de yapılabilmesi olmuştur. Bu değişiklik ise seçmeni oy kullanmaya teşvik ederken, mümkün olduğunca basit, anlaşılır ve oyunu da geçerli olacak şekilde kullanabilir mantığına uygun olduğunu düşünerek düzenledik.

“En az 25 ve 2 ayrı partiye”

2’inci temel konunun da karma konusu olduğunu vurgulayan Uluçay, “Seçmenin basit ve anlaşılır olmak kaydı ile kullanacağı oyun da geçerli olmasını düşünerek karmayı tartıştık. Seçmenin 25 ile 50 arasında karma oy verebilmesini ve bunu en az 2 parti veya 1 parti ile bağımsızlar arasında tercih yapma zorunluluğunu getirdik. Bu konuda komitede tartışılan ve YSK’nın da ön gördüğü nokta

basit ve anlaşılır olması açısından en az 25 ve en az 2 farklı partiden veya bir parti artı bağımsızlar olmak kaydıyla karma oy kullanacak olan seçmenin bütün bölgelere ve bütün listeler içerisinden tercih yapabilmesi yönündedir. Yani bölgeler özgü herhangi bir sayı zorunluluğu getirmeyerek, doğrudan karma oy kullanacak olan seçmenin serbest bir şekilde adaylar arasında en az 25 ve en az 2 ayrı partiye olmak kaydıyla oy kullanması halinde o oy pusulasının karma oy pusulası olarak geçerli olması gerektiği üzerinde durduk. Karma, en az 2 ayrı parti veya tercihe göre 3, 4, 5 veya kaç parti varsa onların arasından en az 25 olmak kaydıyla tercih yapabilmesini kapsamaktadır” dedi.

“Kabul edilmezse çok daha karmaşık 2’inci sistem var”

Uluçay, sözlerine şu şekilde devam etti; “Karma oyun bu yeni sistemde kullanılabilir ve basit olarak değerlendirilebilmesi açısından geçerli bir pusula ortaya çıkarabilmesi açısından ortaya net olarak böyle bir görüş çıktı. Bu görüş ve fikrin önümüzdeki birkaç hafta içerisinde komitede ilgili partilerle tartışarak sonuçlanmasını bekleyeceğiz. Eğer böyle sonuçlanmazsa daha karmaşık bir yapıya dönüştürülecek. O zaman en az 25 olmak kaydı ile bütün bölgelerden en az yarısına tercih yapmak zorunda olmak şeklinde bir yaklaşım vardır. Ve karma oy kullanacak olan seçmen bu yapıdan zorlanacak ve sıkıntıya sokulacaktır.”

“8 partiye kadar tek pusula olacak”

3’üncü tartışılan konunun oy pusulasıyla ilgili olduğunu belirten Uluçay, “Bilindiği üzere, bütün adayların tek bir pusula üzerinde görülebilmesine dönük bir seçim sistemimiz mevcuttur. Yüksek Seçim Kurulunun da bunun daha demokratik olduğu için tercihi tüm adayların bir pusula üzerinde görülmesine yöneliktir. Dolayısıyla sistem değişince ve tek bölgeye çıkınca pusula sayfası büyüdü ve devlet basım evi kapasitesinin sınırlarına kadar geldi. Bu sebeple Devlet basım evinin basabileceği oy pusulasını örnek olarak bastırdık ve 8 parti artı bağımsızları küçük punto ile tek pusulaya sığdırdık. 8 partinin üzerine çıkınca puntolar daha da küçülüyor ve okunurluk güçleşiyor. Bu sebep de 8 partiye kadar aday olması halinde YSK bunu tek bir pusula üzerinde düzenlenmesi, 8’den fazla olması halinde de bunu deftercik, yani birden fazla sayfa sayısından oluşan oy pusulasında düzenleme yetkisini biz YSK’ya vermeyi öngörüyoruz. Buda partilerde netleşecek ve birkaç hafta içinde komitede ortaya çıkacak” diye konuştu.

“Opsiyonlu olarak düşündük”

Uluçay, sözlerine şu şekilde devam etti; “Genel seçime katılan partilerin sayısı 8’den fazla olduğu takdirde birden fazla sayfa sayısından oluşan oy pusulasında düzenlemeyi de ön sayfada mühür vuracaklar için tüm parti amblemleri diye düşündük. Daha sonra 2 veya 3’üncü sayfalarda bölge adayları yer alacak. Örneğin 2’inci sayfada Lefkoşa bölgesi adayları, 3’üncü sayfada Mağusa bölgesi adayları gibi. İlk sayfaya mühür vuran seçmen sayfalarda bölgelerden mühür vurduğu partinin adaylarına tercih yapabilecek. Dolayısıyla oy pusulasının düzenlenmesi yönünde de böyle bir yaklaşımımız var. Seçime 5 veya 6 parti katılırsa tek sayfada yani tek pusulada bunu YSK düzenleyebilecek ve devlet basım evinin örnek olarak basmış olduğu 8 artı bağımsız oy pusulasının puntoları parti katılımı daha az olduğu takdirde büyüyecek. Bu yüzdende biz birden fazla sayfa sayısından oluşan oy pusulası yanında diğer tek pusula opsiyonunun açık olmasını düşündük.”

“Partilerde karma konusunda sıkıntı olabilir”

3 temel konuda düşündükleri değişikliklere parti yaklaşımları ile ilgili 1’inci konu olan mühür ve altına yapılacak tercihlerle ilgili sıkıntı olmadığına işaret eden Uluçay, “Zaten 2016 yasasında da mühür ve tercihler konusu aynı şekildeydi. 2’inci konu olan karma oy kullanımında ise partiler yönünde bir takım sıkıntılar vardır. Yüksek Seçim Kurulu ile biz karmanın nasıl olmasıyla ilgili anlaşmamıza rağmen bu konuda sıkıntı olabileceğini düşünüyoruz. Bunun dışında 3’üncü konu olan pusula konusunda ise bir sıkıntı olabileceğini sanmıyoruz” şeklinde konuştu.

“Halkımız yeni bir dönem başlatacaktır”

Başbakanın genel seçimler için 15 Nisan 2018 tarihini işaret etmesi ve başkanlık sistemi yle ilgili açıklamaları da değerlendiren Teberrüken Uluçay ; “Biz seçimin daha da erken olması gerektiğini söylüyor ve bunu istiyorduk. Toplumunda buna ihtiyacı olduğu ortada. Şu anki hükümet 2013 seçimleri sonucunda halkın ortaya koyduğu irade parelerinde oluşmuş bir hükümet değil. Dolayısıyla 2013 seçimlerinde halkın tarihinde en düşük oyu verdiği UBP şu an hükümetin başını çekmektedir.  Böylesi bir tablo halkı memnun eden bir tablo değil. Bu nedenle biz iradenin de yansıya bilmesi açısından mümkün olduğunca erken bir seçimin yapılmasını öngörmüştük. Biz Nisan 2018’de yapılacak olan seçime elbette sıcak bakmaktayız. Bu noktada da inanıyoruz ki halkımız bu ülkede yeni bir dönem başlatacaktır. Bu yeni dönem de alışılmışın dışında, yıllardır yerleşen ve artık gelenekselleşmeye yüz tutmuş bu siyasi sıkıntılardan arınmış bir yeni döneme başlayacağımızı öngörüyoruz. CTP olarak biz de çalışmalarımızı bu yönde yapıyoruz. Başkanlık sistemine gelince şu anda tartışılmasının zamanı olmadığını düşünüyoruz. Dolayısıyla biz parlamenter sistemin devam edeceği ve CTP’nin de bu parlamenter sistemde ülkeyi olması gerektiği gibi yeni bir anlayış ve bakış açısıyla genç bir kadrodan oluşan bir ekiple kısa ve orta vadeli geleceği bunun üzerine inşa etmeyi öngörüyoruz.”

“Seçime kadar her şey hazır olur”

Komitede değişiklikleri ve düzeltmeleri 2-3 haftaya kadar sonuçlandıracaklarını ve meclisten geçeceğini anlatan Uluçay, “Meclisten geçmesi halinde de YSK hazırlıklarını başlatacak ve Nisana kadar çok rahat seçimlere yetişecektir. Seçimlerde çok büyük oranda bir değişiklik öngörmedik. Sandık sayıları ve sandık görevlileri sayısı yine aynı olacak. Çünkü sandık sayılarının artırılması devlete ekstra bir maliyet doğurur. Bunun yanı sıra paravanlar genişletilecek ve cetvellerin yer alacağı masalar büyütülecek. Ama bizim getirmeye çalıştığımız mantık yeni sistemin mümkün olduğunca basit ve anlaşılabilir olmasıdır.