Ne içtiğimizi bilmiyoruz !
Sağlık Bakanlığı’nın en son yayınladığı Ağustos 2016 Su Analizleri Raporu’nda damacana içme sularının bazılarında değerlerin çok yüksek çıkması ve şu anda bu analizlerin ne durumda olduğunun bilinmemesi toplumda tedirginlik yaratıyor
0 değerinin temiz kabul edildiği içme sularında, insan sağlığı açısından tehlike arz eden temel bakteri değerinin 2000’lere çıktığının görülmesi içme sularındaki tehlikeyi gözler önüne seriyor
Tabipler Birliği Çevre Sorumlusu Teksen Köroğlu, KKTC’de denizlerin, içme sularının, göletlerin, su üretim tesislerinin ve gıdaların kontrolsüz bırakılmasının anlaşılır hiçbir tarafı olmadığına vurgu yaptı
Köroğlu, içme suyu güvenliğinin sağlanabilmesi için, suyun alındığı kaynağın beslenim alanından nihai tüketiciye kadar içme suyu temin ve dağıtım sistemlerindeki her aşamada düzenli bir şekilde risk analizinin yapılmasının yaşamsal önem taşıdığını vurguladı
Özlem ÇİMENDAL
Devlet Kimya Laboratuvarının yanmasının ardından ev, işyerleri ve kamuya açık alanlarda her gün tüketilen damacana içme suları, belli noktalardaki içme suları dolum tesisleri ve küçük pet şişeler ile litrelik şişlerde satılan içme sularının tahlil sonuçları belirsiz.
Şu anki durum muamma
Damacana diye tabir edilen plastik şişelerin 50 kullanımdan sonra imha edilmesi gerekirken KKTC’de bu yönde denetimler yapılamıyor olması bir yana Sağlık Bakanlığı’nın en son yayınladığı Ağustos 2016 Su Analizleri Raporu’nda damacana içme sularının bazılarında değerlerin çok yüksek çıktığının görülmesi ve şu anda bu analizlerin ne durumda olduğunun bilinmemesi ise tedirginliği ikiye katlıyor.
En son Ağustos 2016’nın analizleri var
En son Ağustos 2016 yayınlanan “Su Analiz” sonuçlarına göre 0 değerinin temiz kabul edildiği içme sularında, insan sağlığı açısından tehlike arz eden temel bakteri değerinin 2000’lere çıkmasının görülmesi ise içme sularındaki tehlikeyi gözler önüne serdi.
Damacana suları ile ilgili düzenleme istenmişti
KKTC’de Devlet Kimya Labaratuvarı tarafından analizi yapılan damacana sularında belli bir sınıra kadar normal kabul edilen aerobik mikroorganizmalar hakkında daha önce açıklamalarda bulunan Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Zafer Erdoğmuş, bağırsak enfeksiyonlarına yol açan bu bakterinin ileri boyutunun kana karışması olduğunu ve ciddi sağlık sorunları yaratabileceğini söylemişti. Yine KKTC Devlet Kimya Labaratuvarı Müdürü Süleyman Şakar da daha önce yaptığı açıklamada, damacana sular hakkında yasal düzenlemeye ihtiyaç olduğunu vurgulamıştı.
50 kullanımdan sonra imha edilmesi gerekiyor
KKTC’de 50 kullanımdan sonra sağlık açısından risk teşkil edilen ve imha edilmesi gereken damacana suların denetimlerinin yapılamaması bağırsak enfeksiyonları ve daha ileri boyutunda kana karışmasıyla ciddi hastalıklar ortaya çıkabiliyor.
Bakteri oranı yasal sınırı katlanarak aştı
Uzman Biyologlardan alınan bilgiye göre ise, “suyun güvenilir olup olmadığı” ile ilgili temel bakteri varsayılan “Toplam Aerobik Mezofillik Koloni Sayısı”nın yayınlanan su analizi raporunda, yasal sınırı olan kat sayısını katlanarak aştığı görüldü.
Değer aşımları vardı
Ülkede üretimi yapılan damacana sularının bazılarında Ağustos 2016’da Sağlık Bakanlığı tarafından Devlet Kimya Labarotuvarı’nda analizi yapılan içme suyunun temiz olup olmadığını belirleyen bakteri türünde yükseklik tespit edilmişti.
Sıfırın temiz kabul edildiği raporda, bakteri sayısı 2000 olarak belirlendi
Yine analiz raporlarında 22 santigrat derecede yapılan analizinde insan sağlığı açısından tehlike arz eden “Toplam Aerobik Mezofillik Koloni Sayısı”nın 2000 olduğu ve suyun kirlilik oranı bakımından oldukça yüksek değerli olduğu da görülüyor.
Köroğlu: Kontrolsüz bırakılması anlaşılabilir değil
KKTC’de denizlerin, içme sularının, göletlerin, su üretim tesislerinin ve gıdaların kontrolsüz bırakılmasının anlaşılır hiçbir tarafı olmadığının altını çizen Tabipler Birliği Çevre Sorumlusu Teksen Köroğlu, “Bugün bu tahlilleri ülkemizde başarılı bir şekilde yapabilecek birçok Özel Laboratuvar ve üniversitelerimizde bulunan laboratuvarlar mevcuttur” dedi.
“Tahliller üniversite laboratuvarında yapılabilir”
Köroğlu, yaz aylarının yaklaştığı şu günlerde deniz sularının, sofraların günlük tüketimi içme sularının ve su üretim tesislerinin tahlillerinin özel ve üniversite laboratuvarlarında yapılmasının hiçbir sakıncası olmadığına vurgu yaptı.
“İçme sularımızla ilgili tahlillerin neden yapılmıyor?”
Köroğlu, “İradeli ve niyeti olan bir yönetimin bunu yapması ve oluşan bu sağlıksız durumun acilen düzeltilmesi gerekir. Bu tahlillerin ve içme sularımızla ilgili tahlillerin neden özel labaratuvarlarda yapılmadığının açıklamasını bekliyoruz” şeklinde konuştu.
“İçme sularındaki bakteriler çok çeşitli sorunlara neden olabilir”
Her gün tüketilen temel ihtiyaçlardan olan içme sularındaki kirleticilerin özelliklerine göre çok çeşitli ve de tehlikeli sağlık sorunlarına neden olabildiğine vurgu yapan Köroğlu, “Suların bakteriyolojik özelliği özellikle sağlık açısından önemlidir. Suların bakteriyolojik standardını korumadan toplum bireylerinin sağlığını güvenceye alabilmemiz mümkün değildir” dedi.
“Can kaybı ve bebek ölümlerine neden olabiliyor”
Köroğlu, dünyanın birçok ülkesinde bakteriyolojik kirlilik nedenli hastalık salgınları önemli hastalıklara ve can kayıplarına neden olmayı sürdürdüğünü, bebek ölüm nedenleri arasında su ile bulaşan hastalıkların önemli bir yer tuttuğunu kaydetti. Köroğlu, sulara insan ve hayvan dışkı ve idrarının kesinlikle karışmamasını vurgulayarak, suların içerisinde insanda hastalık yapıcı hiçbir bakterinin bulunmaması gerektiğini ifade etti.
Su güvenliğinin sağlanması için kaynaktan sofraya aşamalar önemli
“İçme suyu güvenliğinin sağlanabilmesi için, suyun alındığı kaynağın beslenim alanından nihai tüketiciye kadar içme suyu temin ve dağıtım sistemlerindeki her aşamada düzenli bir şekilde risk analizinin yapılmasının yaşamsal önem taşıdığı uzun yıllardır bilinmektedir” diyen Köroğlu, KKTC’de ise şu anda bu tahlillerin ne aşamada olduğunun bilinmediğine işaret etti. Köroğlu şöyle konuştu: “Su Güvenliği kavramı incelendiğinde, insani tüketim maksatlı suların; kimyasal, mikrobiyolojik ve radyoaktif madde içeriğinin halk sağlığı için risk oluşturmaması, fiziksel ve estetik parametreler açısından uygun nitelikte ve miktar olarak da yeterli olması anlamında kullanılmaktadır.
“Tahlillerin şu an şeffaf olmamsı halkın güvensizliğe itiyor”
Köroğlu, “İçme suyu güvenliğini kalıcı bir şekilde garanti altına almanın en etkili yolunun yukarıda da söylediğimiz gibi su temin sisteminin kaynağın beslenme havzasından nihai tüketiciye kadar bütün aşamalarını içeren kapsamlı bir risk analizi ve risk yönetimi yaklaşımından geçtiği gerçeğinden yola çıkılarak, Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından temel çerçevesi oluşturulan İçme Suyu Güvenliği Planları’nın oluşturulması ve uygulanması basamaklarının eksiksiz bir şekilde KKTC de görmemiz gerekmektedir. Yönetimdeki ilgili birimlerin bu konularda yeterince şeffaf olmayışı eksiklikleri hem bizlerin hem de halkın güvensizliğine neden olmaktadır” dedi.