Hellimde çözüme kadar tescil yok
Deniz ABİDİN
Güney Kıbrıs’ın beklediği, hellimin “Menşe ismi korumalı ürün” patenti almak için AB’ye yaptığı başvuru Kıbrıs sorununa takıldı. Kıbrıs Türk Sanayi Odası Başkanı Ali Çıralı, Yeni Bakış’a yaptığı açıklamada, Kıbrıs Türk tarafına bu konuda yazılı bir metin iletilmemekle birlikte AB Komisyonu’nun talepleri karşılanana kadar hellimin tescilinin askıda bekleyeceğini belirtti. Çıralı, askıda bekletilmesinde Kıbrıs sorunun olası çözümünün de büyük etkisi olduğunu söyledi.
Kıbrıs’ta bir çözüm olması durumunda Yeşil Hat Tüzüğü ve Mali Yardım Tüzüğü’nün kendiliğinden ortadan kalkacağını ifade eden Çıralı, çözüm olmaması durumunda ise Komisyonun, Yeşil Hat Tüzüğü’nde yapılmasını beklediği değişiklikler olduğunu kaydetti.
Çıralı, “Hellimin tescilinin askıda olması, Kuzey Kıbrıs’ın yapmış olduğu lobi çalışmasının bir neticesidir. AB’nin kendi mevzuatlarında tescili yapılan coğrafyadaki tüm üreticilerin yararlanabilmesi şartı vardır. Dolayısıyla komisyon bu noktada hassasiyet gösteriyor” diye konuştu.
K.T. Sanayi Odası Başkanı Ali Çıralı, Güney Kıbrıs’ın hellimin tescili için yaptığı başvuru ile ilgili prosedürün tamamlandığını belirtilirken, itirazların görüşüldüğünü ve teknik olarak final noktasına gelindiğini söyledi. Çıralı, Kıbrıs sorunundan dolayı Kuzey Kıbrıs’taki üreticilerin de söz konusu tescilden yararlanabilmesi için hellimin tescilinin askıya alındığını belirtti. Çıralı,
Güney Kıbrıs hükümetinin de Kuzey’de etkinliğinin olmadığı ve denetim yapamayacağının AB tarafından kabul edildiğini kaydetti.
“Yeşil Hat Tüzüğü’ndeki tadilatla ilgili Rumların veto hakkı var”
Çıralı, bir çözüm olması durumu söz konusu olduğundan hellimin tescilinin askıya alındığını ifade ederek, bu sorunun Kıbrıs sorununun çözümlenmesiyle kendiliğinden çözüleceğini söyledi. Çıralı, Kıbrıs’ta bir anlaşma olmaması durumunda Kuzey’deki üreticilerin mağdur olmaması için Yeşil Hat Tüzüğü’ne Kuzey’deki denetimlerle ilgili birkaç madde eklenmesi gerektiğini belirtti. Komisyonun talebinin bu olduğunu söyleyen Çıralı, Yeşil Hat Tüzüğü’ndeki tadilatlarla ilgili Güney Kıbrıs’ın veto hakkının olduğunu dile getirdi.
“Yaptığımız lobi çalışmalarının bir neticesi”
Çıralı, şunları söyledi, “Tüzüklerin tadilatı için oybirliği gerekir. Dolayısıyla Rum tarafının Yeşil Hat Tüzüğü değişikliğine evet demesi gerekir ki değişiklik yapılabilsin. Hellimin tescilinin askıda olması, Kuzey Kıbrıs’ın yapmış olduğu lobi çalışmasının bir neticesidir. Bu haliyle geçmesinin Kuzey’deki üreticiyi mağdur edeceğini çok defa ilettik. Yine AB’nin kendi mevzuatlarında da tescili yapılan coğrafyadaki tüm üreticilerin yararlanabilmesi şartı vardır. Dolayısıyla komisyon bu noktada hassasiyet gösteriyor”
“Hellimin tescili bir süre daha askıda bekleyecek”
Çıralı, Komisyonun bir takım taleplerinin olduğunun anlaşıldığını ifade ederek, talepleri karşılanana kadar hellimin tescilinin askıda bekleyeceğinin görüldüğünü kaydetti. Çıralı, Komisyonun talebinin Yeşil Hat Tüzüğü’nde yapılması beklenen değişiklikler olduğunu ifade etti. Çıralı, “Kıbrıs’ta bir çözüm olması durumunda Yeşil Hat Tüzüğü ve Mali Yardım Tüzüğü ortadan kalkacaktır. Geçtiğimiz aylarda çözüm bulunması yönünde bir umut vardı. ENOSİS krizinin meydana gelmesi umutları azalttı. Hellimin tescili konusunun bir süre daha askıda bekleyeceği görülüyor” diye konuştu.