İsa Karakaş canlı yayında reçeteyi yazdı
Emeklilik sisteminde 2008 yılında yapılan köklü değişikliklerin etkileri artık sahada daha net hissedilmeye başlandı.
SGK Başuzmanı İsa Karakaş TGRT Haber yayınında özellikle
1 Ekim 2008 sonrası sigorta girişi olan milyonlarca kişiyi ilgilendiren yeni tabloyu değerlendirdi.
Karakaş’a göre, yeni sistemle birlikte erken emeklilik dönemi büyük ölçüde sona erdi.
Kadınlar için 58, erkekler için 60 yaş sınırının giderek ortadan kalktığını belirten Karakaş, primin geç tamamlanması halinde emeklilik yaşının kademeli olarak
65’e kadar çıktığını vurguladı.
2028 DÖNÜM NOKTASI OLACAK
2008 sonrası sigorta girişi olanların 20 yıllık prim süresini doldurmaya başlayacağı 2028 yılına dikkat çeken Karakaş, bu tarihten itibaren yeni sistemin sonuçlarının daha görünür hale geleceğini ifade etti.
'Ev Genci' dosyasına atıfta bulunan Karakaş, "Gazetemizde dijital bölümünde çalışan arkadaşlar birkaç yazı dizisi yaptılar. Özellikle gençlere seslenmek istiyoruz. Gençlerle ilgili gençlerin bütün sorunları, emekliliği, çalışma hayatı. Çünkü biliyorsunuz ne işte ne istihdamda olanlar var ve milyonlarca gencimiz var. Bu bunlar bizim için bir hazine. Hazineyi eğer biz değerlendiremediğimiz takdirde Türkiye için karanlık bir tablo söz konusu" ifadesini kullandı.
PRİM BOŞLUĞU BÜYÜK RİSK
Çalışma hayatına yeni başlayan gençlere seslenen Karakaş, en kritik konunun prim gün sayısı olduğunu belirterek şu uyarıyı yaptı:
“Bir gün bile boşluk ciddi kayıp. Ara verilen dönemlerde isteğe bağlı sigorta ile primler tamamlanmalı. 20 yıl primi doldurmaya bakın"
AİLELERE ÖZEL TAVSİYE
Karakaş, anne ve babalara da çağrıda bulunarak, çocukların 18 yaşına girer girmez sigorta başlangıcının yapılmasının büyük avantaj sağladığını söyledi. Kısa süreli prim ödemelerinin bile sistemde başlangıç tarihi kazandırdığına dikkat çekti.
HEM MAAŞ YOK HEM ÇALIŞMAK YASAK
2008 sonrası sisteme dahil olanları bekleyen en büyük tehlike, emekli olduktan sonra çalışma yasağı. Mevcut emekliler destek primiyle çalışıp ek gelir elde edebilirken, yeni nesil için bu yol kapalı. Yeni sistemin en dikkat çeken yönlerinden diğeri de emekli maaşları. Karakaş, yüksek kazançla çalışanların bile emekli olduklarında beklediklerinden daha düşük maaş alacaklarını belirtti:
"Emekli olduğunuz zaman şu andaki 20.000 TL bile hayal olacak. Şimdiki gençler diyelim ki 20 yıl çalıştılar. Maaşları asgari ücretin üzerinde bile olsa, asgari ücretin üzerinde bile olsa diyelim ki 50.000 TL üzerinden çalıştılar.
Maaş ancak o zaman 20.000 TL olur. Yani asgari ücretin asgari ücrette çalışan bir kişinin alacağı emekli maaşı 13.000 - 14.000 TL civarı olacak"
ERKEN EMEKLİLİKTE İSTİSNA: HASTALIK
Öte yandan Karakaş, bazı durumlarda yaş şartı olmadan emekliliğin mümkün olduğunu da hatırlattı. İş gücü kaybı yaşayanlar için malulen ve engelli emeklilik imkanlarının bulunduğunu belirten Karakaş, özellikle ciddi hastalık tanısı konulan kişilerin vakit kaybetmeden başvuru yapması gerektiğini söyledi:
"Hastalığı olanların şöyle bir avantajı var. Hastalığı avantaja çevirebilirler. Hastalığı olanların iki tür erken emekliliği var
.
Dolayısıyla eğer hastalığınız sigorta girişinden sonraysa, sigorta girişinden sonraysa
%40 oranında çalışma gücünüze kayıp varsa engelli emekli olabiliyorsunuz. 18 yaşında sigorta başlangıcı oldu. 18 yaşından sonra artık bir hastalığı olduğu zaman bundan faydalanacak.
Eğer hastalığınız işe girdikten sonra meydana gelmişse, işe girdikten sonra meydana gelmişse malulen emeklilik hakkınız var. Bakın malulen emeklilik dediğimiz zaman çok az prim. Sadece 1800 gün prim. Sadece 1800 gün prim. Hiçbir yaş koşulu yok. Yeter ki bu hastalık nedeniyle
SGK %60 oranında malul olduğunuza karar versin.
Eğer doğuştan hastalığınız varsa, başka hastalıklarınız varsa bu durumda ne oluyor? %40'lık bir oran varsa çalışma gücünde bu durumda
engelli emekli oluyorsunuz. Arada fark var. Bakın nasıl bir fark var.
Malulen emekli olduğunuz zaman çalışma hayatına giremiyorsunuz. SGK kesiyor.
İşe giriş tarihiniz 2008 öncesi bile olsa ama engelli emekli olduğunuz zaman SGK kesmiyor.
Peki hangi hastalıklar en çok emekli ediliyor diye bana sorarsanız SGK'nın istatistiklerine baktığımız zaman ilk sırada kanser hastaları. Kanser hastalarının emekliliği daha kolay. SGK burada daha esnek. Dolayısıyla kanser hastalarına tavsiyemiz özellikle teşhis konulur konulmaz malulenin emeklilik talebinde bulunmalarını tavsiye ediyoruz.
İkincisi, milyonların hiç farkında değil. Ya milyonlarca insan hastalık deyince sadece şey zannediyor. Böyle fiziksel hastalık zannediyor ya da işte bilmem vücutla ilgili bedensel hastalıklar zannediyor. Oysa ki
psikolojik hastalığı olanlar da herhangi bir ruhsal hastalığınız varsa, psikolojik hastalığınız varsa bu ne olabilir? Sara hastası olabilirsiniz.
İşte nevroz veya işte psikoz veya diğer herhangi bir hastalığınız varsa hatta zeka geriliği bile varsa zeka geriliği bile varsa bunlar da malulen ya da engelli emeklilik yoluna başvurabilirler.
Özetle ister bedensel ister ruhsal hastalığınız varsa saydığımız şartlarla SGK'dan hiçbir yaş koşulu olmadan çok kolay erken emeklilik mümkün.
yeni,bakış gazetesi-kktc son dakika