“Çocuk mu kandırıyorsunuz?”
Özlem ÇİMENDAL
Tabipler Birliği Asbaşkanı ve Çevre Sorumlusu Teksen Köroğlu, halkın sağlığına yönelik olumsuzluklar hakkında Tarım Bakanlığı’nın yaptığı açıklamaları eleştirdi ve bakanlığı bilgisizlik ve yetersizlikle suçladı.
“Tarım Bakanlığı’nda gördüğümüz bilgisizlik, yetersizlik, eksiklik bizi korkutuyor”
Köroğlu, “Sağlıklı insan yaşamının olmaz ise olmazı gıda güvenliği konusunda Tarım Bakanlığı yetkililerinin yaptığı açıklamalar ne kadarda bizlerin açıklamalarını kendilerince çürütmek için yapıyorlarsa da yapılan yetersiz ve hedef şaşırtıcı bu talihsiz beyanatlar yüzünden gıda güvenliğimiz konusunda büyük sorumluluk taşıyan Tarım Bakanlığı’nda gördüğümüz bu bilgisizlik yetersizlik ve eksiklikler korkularımızı daha da artırmaktadır” dedi.
“Çiftçi eğitimleri yeterli düzeyde değil”
Toplum ve onu oluşturan bireylerin sağlıklı ve güçlü olarak yaşamlarını sürdürmesinde, ekonomik ve sosyal yönden gelişmesinde, refah düzeylerinin artmasında, huzur ve güvence altında varlığını devam ettirmesinde yeterli, dengeli ve güvenli gıda ile beslenmesi temel koşullardan birisi ve belki de en önemlisidir diyen Teksen Köroğlu, “KKTC’de alternatif üretim modellerinin yaygın olmayışı, çiftçilerin kayıt altına alınamaması, çiftçi eğitiminin yeterince yapılamaması ve izlenilebilir üretimin çok az oluşu gibi nedenlerden dolayı günümüze kadar ülkemizde gıda güvenliği pestisit analizleriyle yapılan kontroller ile sağlanmaya çalışılmakta gıda güvenliğinin eşdeğeri gibi gösterilmeye çalışılmaktadır” ifadelerini kullandı.
“Yasa ve tüzükler acilen geçirilmeli”
Esas amaçlarının Kıbrıslı Türk üreticilerin farkındalığını artırmak ve kuralına uygun üreten ve dürüst çalışanların artırılması olduğunu vurgulayan Köroğlu, “Bu yasa ve tüzükler tam olarak geçip uygulanmadığı takdirde uygun üretim yapsalar bile üreticiler zan altında kalacak ve hak etmedikleri güvensizlikle karşı karşıya kalacaklardır” şeklinde konuştu. Üreticiye ve tüketiciye verilecek bu zararın sorumlusunun sesini çıkarıp güvenli gıdayı talep edenler olmadığına dikkat çeken Köroğlu, asıl sorumluların Genel Gıda Güvenliği Yasaları’nı yıllardır çıkarıp uygulamayanlar olduğunu söyledi.
“Halkın kafasını karıştırmaktan başka bir şey yapılmıyor”
Tarım Dairesi Bitki Koruma Şube Amiri ve diğer yetkililerin yaptığı açıklamalarda asıl söylemesi gerekenle değil, halkın kafasını karıştırıcı açıklamalar yaptığının altını çizen Köroğlu, “Gıda güvenliğinde nerede olduğumuzu söyleyeceklerine AB ile kıyaslama yapılıp, gıda güvenliğindeki eksiklikleri ‘çiftlikten sofraya’ güvenli gıdada nerede olduğumuzu söylemekten kaçınarak bilgi karmaşası yapmalarını taraflı ve kimlere hizmet anlayışı ile yapıldığını anlamış değiliz?” diye sordu.
“Gıda güvenliği sadece pestisit analiziyle sağlanmaz”
“Bu yapılan açıklamaları sırf halkımız panik içinde olmasın diye yapıyorsanız yapmayın” diyen Köroğlu, halka artık doğruların söylenmesi gerektiğini vurguladı. Köroğlu, “Tarım Bakanlığı yöneticileri bilmelidir ki pestisit analizleri gıda güvenliğinin sağlanmasında sadece kontrol amaçlı uygulanan bir yöntemidir, gıda güvenliğinin sağlanması sadece pestisit analiz kontrolleri üzerine kurulmaya çalışılması yanlış sürdürülebilir olmayan bir yapıdır” dedi.
“Gıda güvenliği çiftlikte sofraya stratejisiyle sağlanır”
Üç ana başlık altında özetlenen gıda güvenliğinin, et-süt ürünleri yumurta ve bal, işlem görmüş hazır gıdalar ve yem ve bitkisel ürünler taze sebze ve meyveler genel olarak değerlendirilmeli izlenebilirlikleri "çiftlikten sofraya" olduğuna vurgu yapan Köroğlu, gıda güvenirliliğinin, güvenli gıdanın sağlanmasının ancak bu yolla olabileceğine dikkat çekti.
“Tüketicinin güveni sarsılmıştır”
Modern dünyadaki yeni gıda güvenliği stratejisinin çiftlikten sofraya kadar olan süreci kapsadığına vurgu yapan Köroğlu şöyle konuştu: “Son yirmi yılda dünyada ve ülkemizde yaşanan tehlikeler; büyükbaş hayvanlarda BSE (deli dana), kanatlılarda Dioksinler, Genetiği Değiştirilmiş Organizmalar(GDO), Zoonozlar (Salmonella, Lysteria vb.), Pestisit kalıntıları, Allerjik maddeler, veteriner ilaç kalıntıları, hayvanlarda büyümeyi destekleyici antibiyotik ve hormon kullanımı gibi konular tüketici güvenini sarsmış, gıda güvenliğine ilişkin yasaların çıkarılma yenilenme sürecini hızlandırmıştır. Yenilenecek yasalar kadar, konuya yaklaşım değişikliği benimsenmiş ve temel yükümlülükler söylenerek gündeme getirilmiştir. Yeni yaklaşım; gıda üretimi, çiftlikten veya tarladan çatala uzanan ve çok sayıda paydaşın yer aldığı bir zincirdir. Gıdalardaki tehlikeler bu zincirin herhangi bir aşamasında oluşabilir. Dolayısıyla tüm süreçler kontrol altında tutulmalıdır.”
“Çıkardıkları yasalar eksiklerle dolu, tüzükleri yok”
Tarım Bakanlığı bitki koruma şube amiri ve diğer üst düzey yöneticilerinin taraflı açıklamalar yaptığının da savunan Köroğlu, “Halkı şaşırtıp bizleri suçlayacaklarına yukarıda aktardığımız stratejiye ne kadar uyabildiklerini bu yeni yaklaşım zincirini nasıl kontrol ettiklerini söyleyip sorduğumuz sorulara cevap versinler. Daha önce sorduğumuz birçok soruya cevap veremeyen yetkililere neyi yaptıklarını ve bildiklerini öğrenmek için yeni sorular soruyoruz. Tarladan veya çiftlikten sofraya kadar denetleme ve kontrol görevini yapacak bu konularda Avrupa veya Türkiye’de gerçek anlamda eğitim almış kaç elemanınız bulunmaktadır?, bu konuda yetişmiş elemanlarınız hayvancıya, hazır gıda imalatçısına, yemciye, sebze meyve üreticisine yılda kaç kez eğitim vermektedir?, tüm bu yukarda saydığımız gıdaları analiz edecek Laboratuvarınız var mı?, tem laboratuvarınız var mı?, bitki sağlığı (Koruma kontrol) Lab. Var mı?, bitki sağlığı yasasını geçirttiniz yürürlükte diyorsunuz ama ‘bitki sağlığı Laboratuvarı’ parası da ödenmiş olmasına rağmen hazır tesisi kuracak yeri bulamadınız yapamadınız yıllardır?, et-süt-yumurta-hazır gıda ve yemlerde yapılması elzem ve gerekli analizlerin kaçta kaçını ülkemizde yapabiliyorsunuz?, en son AB de ve Türkiye’de bile yumurtada tespit edilen ‘Fipronil’denen maddenin veya bileşeninin bizlerdeki yumurtalarda olup olmadığı çalışması yapıldı mı?, fipronil insektisiti (böcek öldürücü) veya Fipronil türevleri ülkeye girişi yapıldı mı?, yapıldı ise ne miktarda girmiştir?, gıda ve yem örneklerinde okratoksin, patulin, sitrinin, zearalenone, sterigmatosistin, trikotesenler, dioksinler, yine gıda yem ve taze meyve sebzelerde bitkisel büyümeyi düzenleyiciler (4-CPA,2,4-D). Hormonlar, Mineral maddeler analizlerinin önemli olanlarının hepsini yapabilecek yeterli labaratuvar düzeneği mevcut mu bu güne kadar bunlarla ilgili kaç analiz yapıldı? özellikle taze meyve sebzede kayıt sistemi olmadığı için satış noktalarındaki bir marketten alınan bir kerevizin, maydonozun, salatalığın, üzümün kime ait olduğu belli değil, böylesine bir belirsizlik ortamı AB ülkelerinde var mı?. Çıkardığınız yasalar eksiklerle dolu tüzükleriniz yok çıkmamış. Tarım Dairesi ve Hayvancılık Dairesi’nin hala daha yıllardır çıkarmadığı, çıkaramadığı yasa ve tüzükler yok mu?, böyle soru işaretleri ile dolu bir yapıda nasıl olurda AB düzeyinde bir yapıdan bahsetme kendinizi örnek gıda denetimi, örnek analizler yapan gıda güvenliğinde yeterli ülke olduğunuzu söyleme gafletine düşüyorsunuz?” diye sordu.