BM şapkadan tavşan çıkarmaz
Uluslararası İlişkiler Uzmanı Dr. İsmail Kemal, Rum tarafının doğal gaz konusunda İsrail, Mısır, ABD ve AB’yi arkasına alarak bu konuda kendi programını hayata geçirmekte kararlı olduğunu belirterek, “sondaj çalışmalarının ne gibi sonuçlar doğuracağı önemli. Kayda değer miktarda doğal gaz bulunmazsa konu kapanır. Bulunursa satranç oyunu farklı bir hal alacaktır” diye konuştu
Dr. İsmail Kemal, müzakerelerle ilgili olarak ise, topun BM’de değil taraflarda olduğunu söyleyerek, Crans Montana deneyiminden sonra Genel Sekreterin çok net bir şekilde “önce kendi aranızda ortak bir anlayışa varın, o zaman size yardım etmeye hazırım” mesajını verdiğini anımsattı ve son raporunda da bu görüşe yer verildiğini belirtti. Kemal, “BM’nin şapkadan tavşan çıkarmasını beklememeliyiz” dedi
İsmail Kemal, Derinya ve Aplıç kapılarının epey gecikmeli de olsa açılmış olmasının olumlu olduğunu belirterek, aşağı yukarı dört yılda somut olarak gerçekleşen adımın bu olduğunu kaydetti
Kemal, “Bayan Lute, taraflarla ve Kıbrıs sorunu ile ilgilenen aktörlerle temaslarda bulunacak. Nabız yoklayacak ve Genel Sekreteri bilgilendirecek. Liderlerin ona ne söyleyecekleri belirleyici olacak. Her iki liderin yaptığı son basın toplantılarında söylenenlere baktığımızda fazla iyimser olmak zor. Umarım yanılırım” diye söyledi
“Kıbrıs Türk tarafının esas üzerinde durduğu konu takvim konusudur. Müzakereler başlayacaksa buna bir zaman sınırlaması getirilmesi isteniyor. Rum tarafının bunu kabul etmesi durumunda Anastasiadis’in görüşlerini masada tartışabileceğini söylüyor. Tarafların siyasal eşitlikten farklı şeyler anlaması yeni bir durum değil. Bu tartışmalar devam edecek. İki liderin Bayan Lute’a söyleyecekleri ışığında BM’nin yapacağı değerlendirmeyi bekleyip göreceğiz” şeklinde ifade etti
Deniz ABİDİN
Uluslararası İlişkiler Uzmanı Dr. İsmail Kemal, Kıbrıs konusunda uzunca bir süreden beri durgunluğun sözkonusu olduğunu belirterek, durgunluğun Crans Montana sonrasında başladığını ve devam etmekte olduğunu söyledi. Kemal, müzakerelerin yeniden başlamasının kolay olmayacağını ifade ederek, tarafların temel pozisyonlarını korumakta olduklarını kaydetti. Kemal, BM’nin tarafların ortak bir anlayışa varmadan sorumluluk üstlenmek istemediğini ifade ederek, BM’nin nabız yoklamaya devam edeceğini söyledi. Kemal, Jane Holl Lute’un yapacağı yeni temasların bu çerçevede ele alınması gerektiğini belirterek, yakında ciddi gelişmeler olacağını sanmadığını kaydetti. Kemal, “Olursa sürpriz olur. Müzakerelerin yeniden başlaması konusunda Rum tarafı uzun zamandan beri iyimser öngörülerde bulunuyor ama bu öngörüler gerçekleşmiyor. Bu durumu değiştirecek bir gelişme henüz ortalarda yok. Durgunluk devam edecek gibi” diye konuştu.
Kemal, doğal gaz konusunun çok önemli olduğunu belirterek, Kıbrıs sorununun önemli bir boyutu haline geldiğini ve bu konudaki gelişmelerin zaman zaman gerginliklere neden olduğunu söyledi.
“Doğal gaz konusu satranç oyununa döndü”
Kemal, şöyle devam etti, “Aslında şimdi ağırlık bu konuya kaydı. Kritik bir döneme girildi. Bu konuda tarafların pozisyonları birbirine zıt. Rum tarafı İsrail, Mısır, diğer bölgesel aktörler, ABD ve AB’yi arkasına alarak bu konuda kendi programını hayata geçirmekte kararlı. Nitekim 10. parselde sondaj çalışmaları başladı. Türkiye’den ve Kıbrıs Türk tarafından sık sık tekrarlanan bildiğimiz açıklamalar geliyor. Sondaj çalışmalarının ne gibi sonuçlar doğuracağı önemli. Kayda değer miktarda doğal gaz bulunmazsa konu kapanır. Bulunursa satranç oyunu farklı bir hal alır. Doğal gazın Kıbrıs’ta çözümü kolaylaştırıcı bir faktör olacağı çok kez dile getirildi. Şimdilik böyle bir rol oynamıyor.”
“BM’nin şapkadan tavşan çıkarmasını beklememeliyiz”
Uluslararası İlişkiler Uzmanı Dr. İsmail Kemal, topun BM’de değil taraflarda olduğunu belirterek, topun BM’de olduğunu düşünenler olduğunu, bu değerlendirmeye kendisinin katılmadığını söyledi. Crans Montana deneyiminden sonra Genel Sekreterin çok net bir şekilde “önce kendi aranızda ortak bir anlayışa varın, o zaman size yardım etmeye hazırım” mesajını verdiğini anımsatan Kemal, son raporunda da bu görüşe yer verildiğine vurgu yaptı.
Kemal, “BM’nin şapkadan tavşan çıkarmasını beklememeliyiz” diyerek, “Bayan Lute, taraflarla ve Kıbrıs sorunu ile ilgilenen aktörlerle temaslarda bulunacak. Nabız yoklayacak ve Genel Sekreteri bilgilendirecek. Liderlerin ona ne söyleyecekleri belirleyici olacak. Her iki liderin yaptığı son basın toplantılarında söylenenlere baktığımızda fazla iyimser olmak zor. Umarım yanılırım” diye konuştu.
“Anastasiadis iki tarafı da ikna edemedi”
Anastasiadis’in ortaya attığı ademi merkeziyetçi federasyonun açıklık getirmek yerine kafa karışıklığına yol açtığını belirten İsmail Kemal, “hem Rum tarafından hem de Türk tarafından eleştiriler aldı. Sayın Anastasiadis görüşünü daha iyi anlatmak için son basın toplantısını düzenledi. Fakat ne Kıbrıs Rum muhalefetini, ne de Kıbrıs Türk tarafını ikna edebildi. AKEL’in bu görüşe sert bir şekilde karşı çıkıyor olması çok önemli. Diğer partiler zaten karşı. Anastasiadis sadece kendi partisi ile bu yönde ilerleyebilir mi? Zor. Kıbrıs Türk tarafının esas üzerinde durduğu konu takvim konusudur. Müzakereler başlayacaksa buna bir zaman sınırlaması getirilmesini istiyor. Rum tarafının bunu kabul etmesi durumunda Anastasiadis’in görüşlerini masada tartışabileceğini söylüyor. Tarafların siyasal eşitlikten farklı şeyler anlaması yeni bir durum değil. Bu tartışmalar devam edecek. İki liderin Bayan Lute’a söyleyecekleri ışığında BM’nin yapacağı değerlendirmeyi bekleyip göreceğiz” dedi.
“4 yılda tek somut adım Derinya ve Aplıç’ın açılması oldu”
İsmail Kemal, Derinya ve Aplıç kapısının epey gecikmeli de olsa açılmış olmasının olumlu olduğunu belirterek, aşağı yukarı dört yılda somut olarak gerçekleşen adımın bu olduğunu kaydetti. Kemal, cep telefonları konusunda bir gelişme beklenmediğini belirterek, parça parça çözüm görüşünün son zamanlarda belirli çevrelerde destek bulduğunu, Rum tarafında Avukat Polyvios Polyviou’nun bu yöndeki makalesine atıfta bulunulduğunu kaydetti.
“Biraz teselli gibi”
Kemal, “Adım adım çözüm” denildiğini, ancak bunu gerçekçi bulmadığını ifade ederek, bunun biraz teselli gibi olduğunu kaydetti. İsmail Kemal, Kıbrıs sorununa bütünsel bir çözüm bulunmasının gerekli olduğunu belirterek, “Her konuda anlaşmadan hiç bir konuda anlaşmış sayılmayız” ilkesinin bunun temelini oluşturduğunu söyledi.
“Parça parça çözüm fikrine sıcak baktıklarını sanmıyorum”
Kemal, tek başına güven artırıcı önlemlerin çözümün kendisini oluşturamadığını belirterek, liderlerin de parça parça çözüm fikrine sıcak baktıklarını sanmadığını kaydetti.
Çözümün referanduma sunulması ve halktan onay alması gerektiğinin altını çizen Kemal, “meşruiyet ancak bu şekilde kazanabilir. Amaç her iki tarafın da referandumlarda onaylayacağı bütünsel çözüm olmalıdır. BM’nin ve uluslararası toplumun amacı da budur” dedi.